MERCK MANUAL MEDISCH HANDBOEK
Tips voor betere resultaten
ABCDEFGHI
JKLMNOPQR
STUVWXYZ

Sectie

Hoofdstuk

Onderwerp

Infecties

Door een beet van een mens of een dier kan een infectie in de hand worden veroorzaakt. Enkele andere vormen van infectie zijn: fijt, paronychia (ontsteking van de nagelriem) en herpes.

Infecties veroorzaakt door beten

De meest algemene oorzaak is letsel aan de knokkels na een stoot op iemands mond. Ook een beet van een dier is vaak de oorzaak. Een wond die wordt veroorzaakt door een beet van mens of dier kan door meerdere soorten bacteriën worden besmet. Elke bijtwond kan gevaarlijk zijn en kan een flinke infectie veroorzaken. De verwonding moet goed, eventueel operatief worden schoongemaakt en daarna open blijven. Om een gewrichtsinfectie (septische artritis) te voorkomen, moeten er antibiotica worden toegediend. De infectie kan anders tot permanente schade aan de gewrichten van de knokkels leiden. De bacteriën die bij een beet door mens of dier worden overgebracht, zijn resistent tegen veel soorten antibiotica, maar over het algemeen wel gevoelig voor ampicilline Handelsnaam
Ampicilline
Pentrexyl
en penicilline.

Fijt

Fijt is een infectie van het zachte weefsel van de top van de vinger.

Een infectie van de vingertop kan tot een abces leiden. Hierdoor ontstaat druk op het nabijgelegen weefsel dat daardoor afsterft. De vingertop zwelt sterk op, voelt hard aan en doet intens en kloppende pijn. De arts stelt de diagnose door de aangetaste vinger te onderzoeken. Als fijt niet direct wordt behandeld, kunnen het onderliggende bot, het gewricht of de pezen geïnfecteerd raken. Bij een geringe infectie kan de vinger een paar keer per dag in een warm badje worden gehouden om de bloedsomloop te stimuleren. Meestal is er een antibioticum nodig. Bij de behandeling moet waarschijnlijk ook het abces direct operatief worden gedraineerd.

Herpes van de vingertop

Het herpes-simplex-virus kan een intense, pijnlijke huidinfectie van de vingertop veroorzaken. De vingertop is dan pijnlijk en gezwollen maar voelt niet zo hard aan als bij fijt. Het verschijnen van kleine, met vocht gevulde blaasjes op de vingers is kenmerkend. Herpes van de vingertop wordt vaak met fijt verward. De aandoening verdwijnt uiteindelijk vanzelf. Er is geen operatie nodig.

Paronychia

Paronychia is een ontsteking van de nagelriem.

Deze veelvoorkomende infectie kan worden veroorzaakt door een beschadiging van de nagel en de nagelriem, door nagelbijten of door een te hardhandige manicure. Paronychia kan worden veroorzaakt door allerlei bacteriën, zoals Pseudomonas en Proteus. De nagelriem en het weefsel aan de nagelrand worden rood, zwellen op en worden zeer pijnlijk. Als de ontsteking niet wordt behandeld, kan er een abces ontstaan dat zich naar de vingertop uitbreidt (wat tot fijt leidt) of naar het bot.

De arts stelt de diagnose door de aangetaste vinger te onderzoeken. In de vroegste fase kan paronychia worden behandeld door het slikken van antibiotica en met frequente warme badjes om de bloedsomloop te stimuleren. Als zich een abces vormt, moet dit operatief worden gedraineerd.

Handabces

Een handabces is een ophoping van pus in de hand, die meestal wordt veroorzaakt door een bacteriële infectie.

Een abces in de hand komt tamelijk vaak voor en is meestal het gevolg van een verwonding. Een abces in het zachte kussentje van een vingertop is vrijwel altijd het gevolg van een kleine verwonding, zoals een splinter of de prik van een naald. Het abces is zeer pijnlijk en de huid erboven wordt warm en rood; vaak zijn nabijgelegen lymfeklieren in de arm ook gezwollen. Infectie van het bot onder het abces kan nog meer pijn veroorzaken.

Abcessen kunnen optreden rondom de pezen die langs de binnenkant van de vingers lopen. Dit type abces wordt veroorzaakt door een verwonding in een plooi aan de binnenkant van een vinger. Het gebied rondom de pees raakt geïnfecteerd. Hierdoor wordt het weefsel snel vernietigd en er vormt zich pus. Door de peesschede wordt het glijmechanisme van de pees beschadigd, zodat de vinger nauwelijks kan bewegen. Een handabces uit zich onder andere als een zwelling en een ontsteking van de vinger; de peesschede is gevoelig en het is zeer pijnlijk als men probeert de vinger te bewegen. Koorts en gezwollen lymfeklieren in de arm zijn gebruikelijk.

Een abces kan in elk deel van de handpalm voorkomen en zich verspreiden naar de middenhandsbeentjes (de botjes tussen de handwortel en de vingers). Een dergelijke infectie kan optreden als de huid is kapot gegaan of als iets scherps in de hand is gedrongen. Een abces in de handpalm (boordenknoopabces) kan ontstaan uit een geïnfecteerde eeltplek. Een abces in de handpalm kondigt zich aan met een intense kloppende pijn; het gebied is opgezwollen en gevoelig bij aanraking.

Een abces in de handpalm wordt behandeld door de pus operatief te draineren. De pus wordt op kweek gezet om te bepalen welk antibioticum het meest geschikt is voor de behandeling (meestal een cefalosporine).

Infectie van de peesschede

Een infectie van de schede van de buigpees wordt gekenmerkt door pijn en zwelling. De gehele peesschede is gevoelig bij aanraking en doet pijn wanneer de vinger wordt gestrekt. De pus kan zich in de hand verspreiden waardoor een hoefijzervormig abces ontstaat. Het abces moet operatief worden gedraineerd. Er is ook een antibioticumkuur nodig. Welk antibioticum moet worden gebruikt, hangt af van de resultaten van het op kweek zetten van de pus.

illustrative-material.figure-short 4

Veelvoorkomende handblessures

Veelvoorkomende handblessures

Een skiduim is een scheur in de gewrichtsband van de duim aan de zijde van de handpalm. Hiermee maakt men de pincetgreep. Dit letsel is meestal een gevolg van een val waarbij de duim met kracht achterwaarts tegen een harde ondergrond aan komt. Gewoonlijk wordt deze blessure behandeld met een spalk, maar soms is een operatieve ingreep noodzakelijk.

Een scafoïdbreuk (ook wel ‘naviculaire fractuur' genoemd) kan het gevolg zijn van een val op de uitgestrekte hand. De pijn wordt meestal aan de bovenzijde van de pols gevoeld. De behandeling bestaat uit het operatief vastzetten van de botstukken met pennen.

Scafoïdbreuken zijn een veelvoorkomende vorm van polsfractuur. Er zit een pijnlijke plek in de pols onder de duim. Onbehandelde scafoïdbreuken genezen vaak niet en kunnen uiteindelijk tot artritis van de pols leiden. De behandeling bestaat uit een spalk of operatief ingrijpen. Het kan drie tot vier maanden duren eer het bot is genezen.

Er kunnen zich ontwrichtingen voordoen van het gewricht aan de basis van de duim of de vingers of van het middelste gewricht van de vingers. Ze ontstaan meestal wanneer de duim te ver naar buiten of de vingers te ver naar achteren worden gebogen. Er is vaak een operatieve ingreep nodig om een ontwrichting aan de basis van de duim of de vingers te corrigeren. Een ontwrichting van het middelste gewricht van de vingers kan worden behandeld door de ontwrichte vinger met tape aan de naastliggende vinger vast te zetten. Als de gewrichtsband diep is ingescheurd, wordt er een spalk gebruikt, meestal gedurende drie weken.

Fracturen van het os hamatum kunnen ontstaan door het op de grond slaan met een stok of door in de grasmat te slaan bij het golfen. Het onderste gedeelte van de handpalm onder de pink is gevoelig. De hand wordt gedurende vier tot zes weken in een gipsverband gezet, maar de fractuur heelt soms niet geheel. Als de ongeheelde fractuur pijn, zwakte of een doof gevoel in de pink veroorzaakt, kan operatief ingrijpen nodig zijn om het loszittende botstuk te verwijderen.

Laatste volledige inspectie/herziening februari 2003

Naar boven

Vorige: Ganglia

Volgende: Vervormingen

Illustraties
Tabellen
Disclaimer