MERCK MANUAL MEDISCH HANDBOEK
Tips voor betere resultaten
ABCDEFGHI
JKLMNOPQR
STUVWXYZ

Sectie

Hoofdstuk

Onderwerp

Diverticulose

Diverticulose is de aanwezigheid van verscheidene divertikels, meestal in de dikke darm.

Divertikels kunnen overal in de dikke darm ontstaan, maar ze komen het meest voor in het colon sigmoideum, het deel van de dikke darm vlak vóór de endeldarm (het rectum). De diameter van divertikels varieert van 2,5 mm tot 2,5 cm. Ze komen niet vaak voor bij mensen jonger dan 40 jaar, maar daarna komen ze steeds vaker voor. Vrijwel iedereen die 90 jaar oud wordt, heeft een groot aantal divertikels. Reuzendivertikels zijn zeldzame uitstulpingen met een doorsnede van 25 mm tot 15 cm. Sommige patiënten hebben slechts één reuzendivertikel.

illustrative-material.figure-short 1

Wat is diverticulose?

Wat is diverticulose?

Bij diverticulose ontstaan ballonachtige zakjes (divertikels) in de dikke darm, meestal in het laatste gedeelte (colon sigmoideum). De meeste divertikels variëren in doorsnede van 2,5 mm tot meer dan 25 mm. Om onduidelijke redenen worden sommige divertikels zeer groot, tot wel 15 cm in doorsnede.

Oorzaak

Aangenomen wordt dat divertikels ontstaan door spasmen van de spierlaag van de darm. De oorzaak van deze darmspasmen is onbekend, maar kan verband houden met een vezelarm dieet of met onvoldoende vloeistofinname. De druk die deze spasmen op de darmwand uitoefenen, leidt ertoe dat een deel van de wand op een zwakke plek uitstulpt, meestal waar een slagader door de spierlaag van de dikke darm loopt. Vaak wordt bij mensen met diverticulose vastgesteld dat de dikte van de spierlaag in het colon sigmoideum is toegenomen. De oorzaak van een reuzendivertikel is onduidelijk.

Symptomen

De divertikels zelf zijn niet gevaarlijk. De meeste mensen met diverticulose hebben zelfs geen symptomen. Diverticulose kan soms echter onverklaarbare pijnlijke krampen, diarree of andere problemen met de darmvoortstuwing en bloed in de ontlasting veroorzaken. De nauwe opening van een divertikel kan bloeden, soms hevig, eerst in de darm en daarna via het rectum naar buiten. Bloedingen kunnen ook ontstaan wanneer ontlasting in het divertikel komt vast te zitten en een bloedvat beschadigt (doorgaans een slagader die langs het divertikel loopt). Ontlasting die in een divertikel vastzit, kan niet alleen bloedingen veroorzaken, maar ook ontstekingen en infecties. Dit leidt tot diverticulitis.

Diagnose

Diverticulose wordt vermoed wanneer iemand symptomen als onverklaarbare pijnlijke krampen, diarree of andere problemen met de darmvoortstuwing, of rectale bloedingen heeft. De diagnose wordt bevestigd door röntgenonderzoek na een klysma met bariumpap of door coloscopie. Heeft de patiënt echter ernstige buikpijn, dan wordt in plaats daarvan computertomografie (CT) toegepast, opdat de ontstoken darm niet perforeert.

Als er bloed in de ontlasting aanwezig is, kan de oorzaak meestal het best met behulp van coloscopie worden vastgesteld. Het kan echter ook nodig zijn om de oorzaak van de bloedingen met behulp van angiografie of isotopenonderzoek (dat wordt uitgevoerd na intraveneuze injectie van radioactief gemerkte rode bloedcellen) vast te stellen.

Behandeling

Het doel van de behandeling is meestal het verminderen van de darmspasmen. Het beste resultaat wordt bereikt met een vezelrijk dieet (dat bestaat uit groenten, fruit en volkorenproducten) en door veel te drinken. De toegenomen massa in de dikke darm vermindert de spasmen, waardoor de druk op de wand van de darm afneemt. Als een vezelrijk dieet alleen niet effectief is, kan het dagelijks worden aangevuld met zemelen of een volumevergrotend middel (zoals psylliumpreparaten of methylcellulose Handelsnaam
Methylcellulose
).

Ongecompliceerde diverticulose, waarbij geen aanwijzingen van ontsteking, infectie of complicaties worden gevonden, hoeft niet chirurgisch te worden behandeld. Als er vaak bloedingen optreden of als de bron van de bloeding niet kan worden vastgesteld, is chirurgische verwijdering van het grootste deel van de dikke darm nodig, maar een dergelijke operatie wordt niet vaak uitgevoerd.

Een reuzendivertikel moet meestal chirurgisch worden behandeld omdat de divertikel waarschijnlijk geïnfecteerd zal raken en zal scheuren.

illustrative-material.figure-short 2

Complicaties van divertikelziekte

Complicaties van divertikelziekte

Bij divertikelziekte kan er bloed uit een divertikel naar de darm lekken. Als een divertikel scheurt, komt de inhoud van de darm, inclusief bacteriën en bloed, in de buikholte terecht, wat vaak infectie veroorzaakt. Tussen de dikke darm en een ander orgaan kan een abnormaal kanaal worden gevormd (fistel). Dit gebeurt meestal wanneer een divertikel dat tegen een ander orgaan aanligt, scheurt.

Laatste volledige inspectie/herziening februari 2003

Naar boven

Vorige: Diverticulitis

Illustraties
Tabellen
Disclaimer