MERCK MANUAL MEDISCH HANDBOEK
Tips voor betere resultaten
ABCDEFGHI
JKLMNOPQR
STUVWXYZ
In dit onderwerp
Introductie
Naar boven

Sectie

Hoofdstuk

Onderwerp

Introductie

Het lichaam heeft twee bijnieren, een aan de bovenkant van elke nier. De binnenkant (het merg of de medulla) van de bijnieren scheidt hormonen als epinefrine Handelsnaam
Epinefrine
Epipen
(adrenaline) af. Deze hormonen beïnvloeden bloeddruk, hartslag, transpiratie en andere activiteiten die ook door het sympathisch zenuwstelsel worden gereguleerd. De buitenkant (schors of cortex) scheidt een groot aantal verschillende hormonen af, waaronder corticosteroïden (cortisonachtige hormonen als cortisol Handelsnaam
Hydrocortone
Solu‑Cortef
Buccalsone
Locoid
Mildison
) en mineralocorticoïden (in het bijzonder aldosteron, dat de bloeddruk en de zout- en kaliumspiegels in het lichaam regelt). De bijnieren produceren bovendien (beperkt) androgenen ( testosteron Handelsnaam
Andriol
Testoderm
Testoviron
en soortgelijke hormonen). Bij de vrouw is het zelfs de belangrijkste bron van androgeenproductie.

De bijnieren worden deels gestuurd door de hersenen. De hypothalamus, een kliertje in de hersenen dat een rol speelt bij de hormonale balans, produceert CRH (corticotropin-releasing hormone) en vasopressine (=ADH). CRH zet de hypofyse aan tot de afgifte van ACTH Handelsnaam
Relefact
(ook wel ‘corticotrofine' genoemd), dat de bijnieren stimuleert om corticosteroïden te produceren. Renine en angiotensine worden in de nier gevormd en aldosteron wordt in de bijnier gevormd. Het systeem is belangrijk bij de regulatie van de bloeddruk en de water- en zouthuishouding in het lichaam.

Het lichaam past de spiegels van corticosteroïden naar de behoeften aan. De spiegels zijn 's ochtends doorgaans veel hoger dan later op de dag. Als het lichaam door een ziekte of een andere oorzaak in een stresssituatie komt, stijgen de corticosteroïdenspiegels drastisch.

illustrative-material.figure-short 1

De bijnieren onder de loep genomen

De bijnieren onder de loep genomen

Laatste volledige inspectie/herziening februari 2003

Naar boven

Volgende: Cushing-syndroom

Illustraties
Tabellen
Disclaimer