MERCK MANUAL MEDISCH HANDBOEK
Tips voor betere resultaten
ABCDEFGHI
JKLMNOPQR
STUVWXYZ

Sectie

Hoofdstuk

Onderwerp

Pseudomonasinfecties

Pseudomonasinfecties worden veroorzaakt door verschillende soorten van de gramnegatieve bacterie Pseudomonas, vooral Pseudomonas aeruginosa.

Pseudomonas komt overal ter wereld voor in aarde, water en op de huid van mensen en dieren. Pseudomonas gedijt het beste op vochtige plaatsen, zoals in gootstenen, toiletten, zwembaden en hot-tubs (bubbelbaden) en is meestal bestand tegen standaardconcentraties van chloor in zwembaden. Het is bekend dat de bacteriën zelfs in oplossingen van desinfectantia kunnen overleven.

Pseudomonas kan lichte huidinfecties of ernstige, levensbedreigende ziekte veroorzaken. De ernstigste pseudomonasinfecties doen zich voor bij mensen met een zwakke conditie en ziekenhuispatiënten, vooral degenen met een verminderde afweer. Mensen met diabetes mellitus zijn bijzonder gevoelig voor pseudomonasinfecties. Pseudomonas kan het bloed, de huid, de botten, de oren, de ogen, de urinewegen, de hartkleppen en de longen infecteren.

Symptomen en diagnose

Twee lichte pseudomonasinfecties, die verder gezonde mensen kunnen oplopen, zijn ontsteking van het uitwendige oor en een bepaalde vorm van folliculitis (hot-tub-folliculitis). Ontsteking van het uitwendige oor (zwemmersoor, otitis externa) veroorzaakt pijn waarbij vocht uit het oor komt. (zie Uitwendige oor: Otitis externa)

Hot-tub-folliculitis is een jeukende huiduitslag die bestaat uit kleine puistjes, waarvan sommige in het midden een beetje pus kunnen bevatten. (zie Bacteriële huidinfecties: Folliculitis, furunkels en karbonkels)

Maligne otitis externa (otitis externa necroticans), een diep doordringende oorinfectie door Pseudomonas, kan vaak ernstige oorpijn en zenuwbeschadiging veroorzaken en komt het meest voor bij diabetespatiënten.

Pseudomonas kan oogzweren veroorzaken na binnendringen via een oogbeschadiging, een besmette contactlens of besmette lensvloeistof. De zweren zijn pijnlijk en kunnen tot verlies van het gezichtsvermogen leiden. Pseudomonas kan infectie veroorzaken in diepe snij- en steekwonden, vooral in de voeten van kinderen. Wanneer een wond door Pseudomonas wordt geïnfecteerd, heeft het vuile verband vaak een kenmerkende fruitgeur.

Pseudomonas kan ernstige longontsteking veroorzaken bij patiënten die zijn opgenomen in het ziekenhuis, vooral bij patiënten die op een IC-afdeling (intensive care) liggen. Pseudomonas kan ook urineweginfecties veroorzaken, meestal bij patiënten met een urinewegobstructie of die een urologische ingreep hebben ondergaan.

Deze bacteriën dringen vaak het bloed binnen van patiënten met brandwonden en van kankerpatiënten. Zonder behandeling kan een zeer ernstige infectie leiden tot een gevaarlijk lage bloeddruk (shock) en overlijden. De infectie veroorzaakt meestal purperachtige, zwarte vlekken op de huid. Deze vlekken zijn ongeveer 1 cm in doorsnee met in het midden een zweer omgeven door rode en gezwollen huid. De vlekken ontstaan vaak op de onderarm en in de lies.

Infectie van de hartkleppen met Pseudomonas komt zelden voor. Patiënten met een hartklepprothese lopen meer risico. Natuurlijke hartkleppen kunnen echter ook worden geïnfecteerd, vooral bij gebruikers van intraveneuze drugs.

De diagnose bij infecties die door Pseudomonas worden veroorzaakt, wordt gesteld door de bacteriën aan te tonen in bloed of andere lichaamsvloeistoffen.

Preventie en behandeling

Een zwemmersoor kan meestal worden voorkomen door de oren voor en na het zwemmen met een mengsel van alcohol en azijnzuur te spoelen. Als infectie wordt behandeld met druppels azijnzuur en lokaal aangebrachte antibiotica, treedt meestal snel verbetering op. Hot-tub-folliculitis verdwijnt meestal zonder behandeling.

Ooginfecties door Pseudomonas worden met oogdruppels met een sterk geconcentreerd antibioticum behandeld. Soms moeten antibiotica rechtstreeks in het oog worden geïnjecteerd.

Ernstige pseudomonasinfecties zijn moeilijk te behandelen. Bij maligne otitis externa, inwendige infecties en bloedinfecties is wekenlange intraveneuze toediening van antibiotica nodig, meestal een combinatie van antibiotica. Soms kan een geïnfecteerde hartklep met antibiotica worden genezen, maar vaak is een openhartoperatie noodzakelijk om de klep te vervangen. (zie Hartklepafwijkingen:MitralisinsufficiëntieIllustraties)

Laatste volledige inspectie/herziening februari 2003

Naar boven

Vorige: Pneumokokkeninfecties

Volgende: Salmonella-infecties

Illustraties
Tabellen
Disclaimer