MERCK MANUAL MEDISCH HANDBOEK
Tips voor betere resultaten
ABCDEFGHI
JKLMNOPQR
STUVWXYZ

Sectie

Hoofdstuk

Onderwerp

Trichinose

Trichinose is een infectie die wordt veroorzaakt door de rondworm Trichinella spiralis.

Trichinella-larven leven in het spierweefsel van dieren, meestal varkens, in het wild levende beren, paarden en veel vleeseters. Mensen krijgen trichinose door het eten van onvoldoende verhit vlees afkomstig van een met de parasiet besmet dier. De meeste infecties bij de mens worden veroorzaakt door het eten van varkensvlees, vooral in gebieden waar varkens met rauwe vleesresten en afval worden gevoerd. In West-Europa en de Verenigde Staten komt trichinose tegenwoordig vrijwel niet meer voor.

Wanneer iemand vlees eet dat levende trichinellacysten bevat, wordt de cystenwand verteerd, waardoor larven vrijkomen die snel uitrijpen tot volwassen dieren die in de darm paren. De mannelijke wormen spelen bij de ziekte verder geen rol. De vrouwelijke wormen graven zich in de darmwand in en beginnen op de zevende dag larven te produceren.

De productie van larven gaat ongeveer 4 tot 6 weken door, waarna de vrouwelijke worm sterft. De kleine larven verspreiden zich via de lymfevaten en de bloedbaan door het gehele lichaam. De larven dringen in de spieren door en veroorzaken daar ontsteking. Aan het eind van de derde maand vormen ze cysten.

Bepaalde spieren, zoals die in de tong, rond de ogen en tussen de ribben, worden het vaakst geïnfecteerd. De larven die de hartspier bereiken, worden meestal gedood door de hevige ontstekingsreactie die ze opwekken.

Symptomen

De symptomen van trichinose variëren en zijn afhankelijk van het aantal binnendringende larven, de weefsels waarin ze zich bevinden en de algehele lichamelijke conditie van de patiënt. Veel mensen vertonen in het geheel geen symptomen. Soms treden 1 tot 2 dagen na het eten van besmet vlees diarree, buikkrampen en verhoging op. De symptomen door invasie van de larven beginnen echter meestal pas na 7 tot 15 dagen.

De belangrijkste symptomen van trichinose zijn spierpijn, malaise, koorts, pijnlijke spieren en zwelling van de bovenste oogleden. De spieren die voor ademhaling, spreken, kauwen en slikken worden gebruikt, zijn vaak het pijnlijkst. Er kan een niet-jeukende huiduitslag optreden en sommige patiënten krijgen diarree. Soms wordt het oogwit rood, gaan de ogen pijn doen en wordt de patiënt gevoelig voor fel licht. Overlijden aan de aandoening gebeurt zelden.

Zonder behandeling verdwijnen de meeste symptomen tegen de derde maand van de infectie. Vage spierpijn en vermoeidheid kunnen echter langer aanhouden.

Diagnose

Anders dan bij de meeste andere worminfecties kan de diagnose ‘trichinose' niet door microscopisch onderzoek van de ontlasting worden gesteld. Bloedonderzoek op antilichamen tegen Trichinella is redelijk betrouwbaar, maar alleen wanneer dit 2 tot 3 weken na aanvang van de ziekte wordt uitgevoerd. De diagnose wordt aanvankelijk gebaseerd op de symptomen en de aanwezigheid van verhoogde aantallen eosinofiele granulocyten (een type witte bloedcel) in een bloedmonster. Door middel van een spierbiopsie (waarbij een stukje spierweefsel wordt weggenomen voor microscopisch onderzoek), uitgevoerd na de vierde week van infectie, kunnen larven of cysten worden aangetoond, maar dit is zelden noodzakelijk.

Preventie en behandeling

Trichinose wordt voorkomen door vlees door en door te verhitten (tot een temperatuur van meer dan 60 °C), vooral varkensvleesproducten. De larven kunnen meestal ook worden gedood door vlees gedurende 3 weken in te vriezen bij –15 °C of 1 dag bij –20 °C. Larven van wormen die op de Noordpool levende zoogdieren infecteren, kunnen deze temperaturen overleven.

Oraal in te nemen doses mebendazol Handelsnaam
Vermox
Madicure
of albendazol Handelsnaam
Eskazole
zijn effectief tegen de parasiet. Bedrust en pijnstillers helpen de spierpijn te verlichten. Vaak worden corticosteroïden (zoals prednison Handelsnaam
Prednison
) voorgeschreven om de ontsteking van het hart of de hersenen te verminderen. De meeste patiënten met trichinose herstellen volledig.

Laatste volledige inspectie/herziening februari 2003

Naar boven

Vorige: Toxoplasmose

Illustraties
Tabellen
Disclaimer