MERCK MANUAL MEDISCH HANDBOEK
Tips voor betere resultaten
ABCDEFGHI
JKLMNOPQR
STUVWXYZ
In dit onderwerp
Moedervlekken
Naar boven

Sectie

Hoofdstuk

Onderwerp

Moedervlekken

Moedervlekken (naevi) zijn kleine, vaak donkere huidgezwellen die ontstaan uit pigmentproducerende cellen in de huid (melanocyten).

Moedervlekken lopen in grootte uiteen van kleine stipjes tot vlekken met een diameter van 2,5 cm. Ze kunnen plat of verheven zijn, glad of ruw (wratachtig) en er kunnen haren uit groeien. Moedervlekken zijn meestal licht- of donkerbruin. Sommige zijn huidkleurig. Aanvankelijk kunnen ze rood zijn, maar later worden ze vaak donkerder. Bijna iedereen heeft wel een paar moedervlekken en veel mensen hebben er heel veel. Moedervlekken ontstaan gewoonlijk tijdens de kinderjaren of adolescentie, maar bij sommige mensen blijven ze gedurende het hele leven ontstaan. Moedervlekken reageren op schommelingen in de hormoonspiegels bij vrouwen. Ze kunnen tijdens de zwangerschap verschijnen en bestaande moedervlekken kunnen groter of donkerder worden. Moedervlekken blijven levenslang aanwezig. Bij mensen met een lichte huidskleur ontstaan moedervlekken vaker op huidgebieden die aan zonlicht worden blootgesteld.

Moedervlekken zijn meestal eenvoudig te herkennen aan hun kenmerkende uiterlijk. Ze veroorzaken geen jeuk of pijn en zijn onschuldig. Een moedervlek kan zich echter ontwikkelen tot een melanoom (kwaadaardig gezwel van melanocyten).A Een verdachte moedervlek dient dus chirurgisch te worden verwijderd en onder een microscoop te worden onderzocht. Elke verandering van een moedervlek, zoals vergroting (vooral met een grillige begrenzing), donkerder worden, ontsteking, onregelmatige verkleuring, bloeding, kapotgaan, jeuk of pijn, is een mogelijk teken van het ontstaan van een melanoom. Mensen met veel moedervlekken hebben een licht verhoogd risico en dienen nog meer dan anderen te letten op eventuele veranderingen in de moedervlekken. Als een moedervlek kwaadaardig blijkt te zijn, is mogelijk nog een chirurgische ingreep nodig om ook de huid eromheen te verwijderen.

De meeste moedervlekken zijn echter onschuldig en hoeven niet te worden verwijderd. Normale, ontsierende moedervlekken of moedervlekken die door kleding worden geïrriteerd, kunnen onder plaatselijke verdoving chirurgisch worden verwijderd.

Atypische moedervlekken (dysplastische naevi) zijn vaak groter dan normale moedervlekken. Net als kwaadaardige huidgezwellen zijn ze vaak veelkleurig en hebben ze onregelmatige vormen en randen. Mensen met slechts een paar atypische moedervlekken hebben al een licht verhoogde kans op melanoom. Dit risico neemt aanzienlijk toe als naaste familieleden melanoom hebben. De aanleg tot het krijgen van atypische moedervlekken is erfelijk.

Mensen met atypische moedervlekken moeten letten op elke verandering die kan wijzen op het ontstaan van een kwaadaardig melanoom, vooral als er melanomen in de familie voorkomen. Zij kunnen het beste hun huid ten minste eenmaal per jaar door een dermatoloog laten controleren op veranderingen in kleur of grootte van een moedervlek. Om deze veranderingen beter te kunnen volgen, maken dermatologen vaak gebruik van kleurenfoto's van het gehele lichaam. Atypische moedervlekken die veranderen, dienen te worden verwijderd.

Atypische moedervlekken ontstaan en veranderen sneller onder invloed van zonlicht. Daarom wordt mensen met atypische moedervlekken geadviseerd om voorzichtig met de zon te zijn. Als deze mensen zich in de zon begeven, doen zij er goed aan een zonnebrandmiddel te gebruiken met een hoge beschermingsfactor (SPF) om de ultraviolette (UV-) straling zo veel mogelijk tegen te houden.

Laatste volledige inspectie/herziening februari 2003

Naar boven

Vorige: Lipomen

Volgende: Seborroïsche wratten

Illustraties
Tabellen
Disclaimer