MERCK MANUAL MEDISCH HANDBOEK
Tips voor betere resultaten
ABCDEFGHI
JKLMNOPQR
STUVWXYZ

Sectie

Hoofdstuk

Onderwerp

Acetylsalicylzuurvergiftiging (aspirinevergiftiging)

Inname van acetylsalicylzuur Handelsnaam
Acetylsalicylzuur
Aspirine
Aspro
(aspirine) en gelijksoortige middelen (salicylaten) kan bij een overdosis tot een snel verlopende vergiftiging leiden. Er is echter een vrij grote dosis nodig om een snelle vergiftiging te veroorzaken. Iemand die 70 kilo weegt, moet meer dan 20 tabletten van 500 mg innemen om zelfs maar lichte vergiftigingsverschijnselen te krijgen. Bij een overdosis is dan ook zelden sprake van onopzettelijkheid.

Een geleidelijke acetylsalicylzuurvergiftiging kan wel onbedoeld ontstaan door het middel herhaaldelijk in veel kleinere doses in te nemen. Kinderen met koorts die gedurende een aantal dagen een iets hogere acetylsalicylzuur Handelsnaam
Acetylsalicylzuur
Aspirine
Aspro
dosis krijgen dan is voorgeschreven, kunnen vergiftigingsverschijnselen krijgen. Bij volwassenen, in het bijzonder oudere mensen, kunnen de vergiftigingsverschijnselen geleidelijk ontstaan na een aantal weken acetylsalicylzuurgebruik. De dosering die wordt aanbevolen aan mensen met coronair vaatlijden om de kans op een hartinfarct te verkleinen (100 mg) is te klein om geleidelijke vergiftiging te kunnen veroorzaken.

De giftigste vorm van salicylaat is wintergroenolie (methylsalicylaat). Methylsalicylaat is een bestanddeel van producten zoals massageolie en oplossingen die in warme vernevelaar worden gebruikt. Een klein kind kan al overlijden als het minder dan 1 theelepel zuiver methylsalicylaat inslikt. Aanzienlijk minder giftig zijn de vrij verkrijgbare producten met bismutsubsalicylaat (voor infecties van het spijsverteringsstelsel), die na een aantal doses vergiftiging kunnen veroorzaken.

Symptomen

De eerste symptomen van snelle acetylsalicylzuur Handelsnaam
Acetylsalicylzuur
Aspirine
Aspro
vergiftiging zijn meestal misselijkheid en braken, gevolgd door een snelle ademhaling, oorsuizen (tinnitus), transpiratie en soms koorts. Bij een zeer ernstige vergiftiging kan het slachtoffer later een licht gevoel in het hoofd krijgen, suf en verward raken en epileptische insulten en ademhalingsproblemen krijgen.

De symptomen van geleidelijke acetylsalicylzuur Handelsnaam
Acetylsalicylzuur
Aspirine
Aspro
vergiftiging ontwikkelen zich over een aantal dagen of weken. Sufheid, verwardheid en hallucinaties zijn de meest voorkomende symptomen. Andere mogelijke symptomen zijn een licht gevoel in het hoofd, snelle ademhaling en benauwdheid en maagbloedingen ten gevolge van disfunctie van de bloedplaatjes door acetylsalicylzuur Handelsnaam
Acetylsalicylzuur
Aspirine
Aspro
.

Diagnose en behandeling

Er wordt een bloedmonster afgenomen om het exacte acetylsalicylzuurconcentratie in het bloed te bepalen. Een bepaling van de zuurgraad (pH-waarde) en de kooldioxide- of bicarbonaatwaarde in het bloed kan ook helpen bij het vaststellen van de ernst van de vergiftiging. Om vast te stellen of er sprake is van herstel worden de bepalingen gedurende de behandeling regelmatig herhaald.

Geactiveerde kool vermindert de opname van acetylsalicylzuur Handelsnaam
Acetylsalicylzuur
Aspirine
Aspro
. Bij matig ernstige of ernstige acidose worden natriumbicarbonaathoudende vloeistoffen intraveneus toegediend. Er wordt ook kalium aan toegevoegd, omdat door de correctie van de acidose een hypokaliëmie kan ontstaan. Wanneer de nieren beschadigd zijn, is de kaliumuitscheiding verminderd, waardoor dit meestal niet nodig is. Als de toestand van het slachtoffer ondanks andere behandelingen achteruitgaat en zich bij de patiënt een nierinsufficiëntie ontwikkelt, kan nierdialyse geïndiceerd zijn. Ook kan het middel daarmee uit het bloed worden gefilterd. Vitamine K kan worden toegediend, wanneer door leverfalen de stollingsfactoren ernstig zijn gestoord geraakt en er bloedingen ontstaan.

Laatste volledige inspectie/herziening februari 2003

Naar boven

Vorige: Introductie

Volgende: IJzervergiftiging

Illustraties
Tabellen
Disclaimer